APHENDRIKA(URANIA)KENTİ

Antik Karpasia kentinin do?usunda geni? bir alana yay?lm?? olan çok büyük bir yerle?im birimiydi. Aphendrika ad?yla bilindi?i gibi, Urania ad?yla da bilinmektedir. M.Ö. III. Yüzy?lda K?br?s’?n en önemli 6 ?ehrinden biriydi. Salamis’i ele geçirmek için M.Ö. 306 y?l?nda Karpaz Yar?madas?’na ayak basan Demetrius Poliorcetes surlarla çevrili olan bu kenti ele geçirmek için ordusunu üzerine yürütmü?tür.

Buradaki kiliselerin güneyindeki Akropol Tepesi’nde surlarla çevrili bir iç kale, üç kilise, kentin bir mil kuzeyindeki Limionas koyunda antik kentin liman? ve liman?n bat?s?ndaki kayal?kta ise Klasik – Helenistik Dönem’e tarihlenen kentin mezarl?k alan? bulunmaktad?r.

Kentteki üç kilise harabeleri dikkati çekmektedir. Kuzey bat?daki St. George Kilisesi Bizans Dönemi’ne aittir. Güneydeki kilise Banayia Asomatos ad?yla bilinmekte olup M.S. XII. yüzy?lda Romanesk stilde in?a edilmi?tir. Kuzeydo?udaki kilise harabesi Banayia Chrysiotissa ad?yla bilinmekte olup M.S. XII. yüzy?lda Romanesk tarz?nda (kemerli yar?m daire ?eklinde) in?a edilmi?tir. ?n?a edildikten k?sa bir süre sonra korsanlar taraf?ndan y?k?ld???ndan M.S. XIV. Yüzy?lda yerine ?imdiki kilise in?a edilmi?tir.

APOSTOLOS ANDREAS MANASTIRI

Karpaz Yar?madas?’n?n önde gelen ziyaret ve adak yerlerinden biridir. Eski ad?yla Dinoretum ile Apostolos Andreas, yeni ad?yla Zafer Burnu olarak bilinen noktada bulunmaktad?r. ‘’Mucizeler Yaratan’’, ‘’Rüzgârlar?n Hâkimi’’ ve ‘’Yolcular?n Koruyucusu’’ özelliklerini ta??yan Apostolos Andreas’a adanm??t?r. Manast?ra ad?n? veren Apostolos Andreas hakk?ndaki bilgiler kutsal kaynaklara dayanmaktad?r. Önceleri Bethsaida’l? bir bal?kç? idi.

Daha sonra Baptist John’un (vaftizci Yahya’n?n) bir müdürü iken, H?ristiyanl??? yaymak için havari olarak ça??r?l?r. Havarili?e ça??r?lan ilk ki?i olmas? nedeniyle kendine ‘’ilk ça??r?lan’’ anlam?na gelen ‘’O Protoklidos’’ dini unvan? verilir. Bir süre sonra Karadeniz, Marmara, Makedonya ve Tesalya bölgelerini içine alan bir seyahate ç?kar. Bu seyahat sonras?ndaki Pelepones Yar?madas?’ndaki antik Patras (Palaie) ?ehrine yerle?ir. Seksen ya??nda iken burada bir zeytin a?ac?na çarm?ha gerilerek öldürülür.

Bir rivayete göre, Kudüs’e yapmakta oldu?u yolculuk s?ras?nda bindi?i geminin suyu tükenmi?tir. Bir gözü görmeyen kaptan? suyu nas?l bulaca??n? dü?ünürken, Apostolos Andreas ona ?imdiki manast?r?n oldu?u yerde suyu bulabilece?ini söylemi?, karaya ç?kanlar söylenen yerde suyu bulmu?, gemiye getiriler sudan içen kaptan?n görmeyen görmeye ba?lam??t?r. Bunun üzerine Apstolos Andreas’a de?erli e?yalar vererek onu ödüllendirmek istemi?lerdir.

Ancak Apostolos Andreas bunlar?n hiçbirini kabul etmemi?, buna kar??l?k olarak kaptan ile gemi mürettebat? H?ristiyanl?k dinini benimsemi?tir. Daha sonra kaptan, Kudüs’te bulundu?u bir s?rada, Apostolos Andreas’?n çok k?ymetli bir ikonunu al?p su kuyular?n?n yan?na koymu?. Apostolos Andreas adak yeri K?br?sl? Türkler ile K?br?sl? Rumlar taraf?ndan kutsal say?lmaktad?r.

15 A?ustos ile 30 Kas?m tarihlerinde ziyaret edilmesi adettendir. Genellikle göz hastal?klar? tedavi eden bir aziz olarak bilinmesine kar??n, di?er hastalar ile dertlerine çare bulamayanlar?n buraya adak adamalar? halinde dileklerinin gerçekle?ece?ine inan?lmaktad?r. Dilekleri gerçekle?enler ise, hastal???n türüne göre, adad?klar? balmumu veya metalden yap?lm?? göz, kulak, el ve çocuk ?eklindeki model adaklar? ikonun yan?na b?rak?rlar.

Apostolos Anreas’a adanan adaklar aras?nda para, alt?n, gümü?, ve di?er ziynet e?yalar? da bulunmaktad?r. Manast?ra gelemeyenler ise bir ?i?eye koyduklar? zeytinya?? adaklar?n? en yak?n yerden denize atarlar. Böyle yap?lmas? halinde, rüzgârlara hükmetti?ine de inan?lan Apostolos Andreas’?n denize at?lan ?i?eleri er veya geç manast?rdaki rahiplere ula?t?raca??na inan?lmaktad?r.

Yan?nda su kayna?? bulunan Gotik nizamdaki küçük adak yeri (?apel) manast?r?n en eski yap?s?d?r. M.S. XV. yüzy?lda yap?lm?? oldu?u tahmin edilmektedir. Adak yerinin bat? biti?i?indeki kilise 1867 y?l?nda Dipkarpaz’?n papaz? (1828-1909) Babayuannu ?konomonu taraf?ndan in?a edilmi?tir. Adak yeri ile kilisenin çevresindeki manast?r odalar? 1912 y?l?ndan sonra de?i?ik tarihlerde yap?lm??t?r.